Salsa
Co to jest SALSA ?
W wolnym tłumaczeniu słowo traci ze swej oryginalności, gdyż oznacza po prostu SOS , ale ta kulinarna nazwa nie odebrała jednak salsie pozycji jednego z najchętniej wykonywanych gatunków i tańców na świecie.
Kilka definicji słownikowych
dziękuję za ich znalezienie p.Ani Zając wykładowca j.polskiego dla cudzoziemców na Uniwersytecie Warszawskim
Wszystkie słowniki, oprócz prymarnej definicji słowa „salsa”- jako sosu, czy też „przyprawy” (condimento), podają:
- Diccionario manual español- polaco red. S. Wawrzkowicz/K. Hiszpański wyd. Wiedza Powszechna W-wa 1982
„salsa”- znaczenie 2. fig: (przenośne): wdzięk, gracja
- Diccionario de la lengua española – Real Academia Española wyd. Madrid 1992
salsa : 2.”(fig.) cualquier cosa que mueve o excita al gusto” , frazeologizm ” en su propia salsa
także słowa pokrewne:
- salsear – ‘mieszać się, wtrącać się w coś’
- salsereta - ‘paleta malarska, na której artysta miesza różne kolory’
- salsero – osoba, która się wtrąca, miesza do cudzych spraw
- saleroso – usłyszałam taki fragment w piosence pt. Malgueña: „malagueña salerosa” – „que tiene salero o gracia” inaczej „malgueña powabna
- Diccionario escolar de la lengua española- wyd. VOX Octubre 1992 salsa 2.(fig)
”cualquier cosa que excita el gusto”
Wszystkie źródła wskazują iż bez wątpienia słowa SALSA w odniesieniu do muzyki kubańskiej zaczęto używać w Stanach Zjednoczonych w latach 60 tych .
Istniej wiele teorii opowiadających kiedy dokładnie i kto nadał muzyce kubańskiej tą nazwę. Jedna z nich mówi iż słowo to po raz pierwszy użyto już w 1928r w tytule piosenki Ignacio Pineiro – Echale Salsita… Wielu artystów latynoskich podchwyciło to hasło upraszczając je do jednego słowa SALSA, które stało się określeniem gatunku muzycznego wywodzącego się z Kuby pomimo sprzeciwów niektórych kubańskich i latynoskich twórców.
Tito Puente w wielu wywiadach oburza się na kucharskie określenie dla swojej sztuki, często mawiał… nie ma takiego gatunku jak salsa to co nazywacie salsą to son albo mambo…
W jednej z piosenek na płycie ”Afro Cuban Old Stars” pojawia się tekst improwizującego solisty: (…) kiedy mówią salsa to wiedz że to son (…).
Inna teoria mówi iż był to zamierzony pomysł wytwórni fonograficznych, aby określić dosadnie smak i pikanterię kubańskiego Son, z której salsa czerpie swe źródło a osobą zaś, która najbardziej się przyczyniła do utrwalenia nazwy Salsa był Jerry Masucci – Nowojorczyk fundator Fania Records, który został największym producentem nagrań tanecznej muzyki latynoskiej w latach 80tych. Tę teorie potwierdza Celia Cruz w swojej autobiograficznej książce zatytułowanej ”Celia MI VIDA”.
Jeszcze inna teoria głosi, iż jej autorem jest Izzy Sanabria tancerz i dziennikarz muzyczny, który poszukiwał jednego, spójnego określenia na połączenie energetycznej muzyki i żywiołowego tańca.
Jedno jest dziś pewne, iż ogromne poruszenie, które wywołała ta nowa muzyka rozpoczęło się w latach 60 tych w dzielnicy nowojorskiej zwanej “El Barrio” i w “South Bronx”, gdzie młodzi latynoscy emigranci mieszali dźwięki i rytmy z dziedzictwa afro-karaibskiego i w wielu przypadków elementy jazzu.
W latach 80 tych następuje krótkie osłabienie zainteresowania salsą na korzyść dominikańskiego merengue, ale ponownie sytuacja uległa zmianie kiedy w latach 90 tych pojawili się w Stanach Zjednoczonych Kubańczycy z nowymi pomysłami brzmieniowymi.
Sami kubańczycy również bardzo długo nie mogli pogodzić się z określeniem dla ich rodowitego SON, ale w końcu i na Kubie zostało to zaakceptowane.
Czym zatem jest salsa ?
To pytanie do tej pory stanowi zagadnienie dla muzykologów. Jest gatunkiem, który rozwinął się na bazie kubańskiego Son w Stanach Zjednoczonych za przyczyna latynoskich muzyków emigrantów, którzy w tworzeniu swojej sztuki wykorzystywali elementy amerykańskiego jazzu. Jest muzyką o parzystym metrum 4/4 której esencję stanowi Clave .
W każdym zakątku świata kiedy pada słowo SALSA w odniesienie do muzyki wszyscy wiedzą o czym się mówi, a dla nas najwięszkszą radością jest fakt, że Salsa stała się również znana w Polsce!
